حجت الاسلام و المسلمین علیرضا نعمتی آموزه های حجت الاسلام علیرضا نعمتی
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ
روایتی که در جلسات قبل مورد بحث بود، این بود:
✨«لَوْلَا الْحُجَّةُ لَسَاخَتِ الْأَرْضُ بِأَهْلِهَا»
بهعنوان تکمیل بحث جلسات قبل عرض میکنیم.
گفتیم روایت بالا میفرماید: اگر حجت خدا در میان مردم حضور نداشته باشد، زمین اهلش را در خودش فرو میبرد.
🖌این روایت، از دو بُعد مورد بررسی قرار گرفت:
بُعد اجتماعی؛
بُعد فردی؛
بُعد اجتماعی را توضیح دادیم.
و امّا از بعد فردی، معنای روایت، همان معنائی را میدهد که حدیثِ:
«مَنْ (مات و) لَمْ یَعْرِفْ إِمَامَ زَمَانِهِ مَاتَ مِیتَةً جَاهِلِیَّه»؛
بیان کرده است.
این روایت میفرماید:
«کسی که امام زمانش را نشناسد، مرده است».
ببینید، این دو روایت را که کنار هم بگذارید:
یکی میگوید:اگر حجت خدا در زمین نباشد، زمین اهلش را در خودش فرو میبرد.
آن یکی هم میفرماید:
“کسی که امام زمانش را نشناسد، مرده است”.
یعنی مضمون دو تا حدیث یک مطلب میشود که:
«اگر امام زمان علیهالسّلام در زمین نباشد و یا معرفت آن حضرت نباشد، دلیلی برای وجود انسان هم وجود ندارد».
این مانند آن است که بگوییم :
«اگر بدن انسان بدون مغز باشد، آن بدن میمیرد (معنای حدیث اول: لولا الحجة لساخت الارض باهلها).
و بگوییم:
اگر سلولهای بدن، با مغز مرتبط نباشند، حیات واقعی خود را از دست میدهند و بیارزش و وجودشان برفرض زندگی ظاهری، بیارزش و بیمعنی خواهد بود زیرا این مغز است که به آنها دستورات درست زندگی کردن را میدهد و آنها را به کارهای درست هدایت میکند (و این معنای حدیث دوم است که فرمود: من مات و لم یعرف امام زمانه مات میتة جاهلیة).
و اگر جایگاه امام زمان (علیهالسلام) را به قلب هم مثال بزنیم همین معنا را از هردو حدیث استفاده خواهیم کرد.
🍀یک لطافت معنائی دیگر:
ممکن است حدیث اول (لولا الحجة لساخت الارض باهلها) را ناظر به معنای اجتماعی بگیریم و حدیث دوم (من مات و لم یعرف امام زمانه مات میتة جاهلیة) را برای بُعد فردی این مفهوم و حقیقت در نظر بگیریم.
یعنی: اگر امام زمان (علیهالسلام) در میان مردم زمین نباشد، مثل این است که یک بدن با چند میلیارد سلول (جمعیت کره زمین) بدون مغز باشد و یا با مغز ارتباط نداشته باشد، این بدن قطعاً فاسد خواهد شد و این حکم، هم برای مجموع سلولهای بدن است هم برای فرد فردِ سلولها.
خب، این مطلب مهم، باید ما را تکان دهد که اگر در زندگیمان بهسوی امام زمان (ارواحنافداه) قدم برنداریم، خداوند ما را سلولی قطع شده با مرکز علمی عالم خلقت (امام زمان علیهالسلام) حساب میکند و میگوید: تو دیگر آن انسانی که من خواسته بودم نیستی؛ تو از حیوانات هم عقبتر هستی. چون ما حیوانات را آفریدیم برای اینکه به تو خدمت کنند و تو در این دانشگاه بزرگ خلقت بر سر کلاس استاد این دانشگاه بروی؛ استادی که ما علم خود را در سینهٔ او ذخیره کرده و او را از همهی خطاها و لغزشها و اشتباهات معصوم قرار دادیم.
تو را آفریدیم تا در اثر اتصال و ارتباط با او، رفتارت مانند او، انسانی شود و حتی حيوانات را از لحاظ شعور در برابر تو، مانند یک ابزار قرار دادیم تا در خدمت تو و کارهای تو باشند؛
یکی به تو گوشت دهد؛
دیگری به تو شیر دهد؛
سومی از جان و مالت حفاظت کند؛
چهارمی به تو سواری دهد و بارهایت را جابهجا کند؛
و دهها و صدها نوع حیوان دیگر که حتی نمیدانی در زندگی تو چه نقشی ایفا میکنند و حتی آنقدر جاهل و بیخبری که آنها را اضافی و مزاحم خودت تصور میکنی؛
اما در عین حال، مهم برای ما آن است که تو راحت باشی و مشغول درس گرفتن از استادت باشی؛ اما تو، چه بگویم که بسیار ناسپاسی و دائم به خلقت من غُر میزنی و در دلت به من ایراد میگیری و اگر مستقیم به من ایراد نگیری به آفریدههای من ایراد میگیری، به روزگار، به مردم، به سختیهای زندگی که سازنده صفات انسانی در تو هستند، به همه چیز ایراد میگیری و میخواهی من به هرچه تو میگویی عمل کنم و به قول خودت عقلم را به دست بچه بسپارم!!…
ای انسان تو کجایی،
چرا اینقدر عقب ماندهای، حتی از حیوانات هم عقبتر؛ در حالی که حیوانات در هدف از خلقتِ خودشان موفق عمل میکنند.
☘️یک اسب را ما آفریدیم برای اینکه تو را سواری دهد، با آن اینطرف و آن طرف بروی. یک گاو را آفریدیم برای اینکه به تو شیر دهد، شیر بخوری. گوسفند را آفریدیم برای اینکه گوشتش را استفاده کنی، زندگیات مرتب باشد ولی تو آمدی از همهٔ اینها استفاده کردی و تنها کاری که نکردی، آن هدف از خلقت خودت بود که آن را زیر پا گذاشتی، انسانیّت را زیر پا گذاشتی.
به خدای خودت بیاعتنایی کردی، به نماینده خدا (پیامبر و ائمه اطهار علیهمالسّلام) بیاعتنایی کردی؛ اسم تو را نمیشود انسان گذاشت، تو قلبت مرده است، مردهای بیشتر نیستی.
این مطلب، باید مانند زلزلهای ما را از خواب غفلت بیدار و وادارمان کند که به دنبال احیاء قلبمان باشیم و آن را با معرفت و محبت امام زمانمان زنده کنیم و عقلِ زندگی را به خودمان برگردانیم؛
انسانی باشیم که با مغز عالم خلقت و مرکز علم و هدایت آن در ارتباط باشد و همانطور که سلولهای بدن تحت سرپرستی و فرمان عقل و مغز هستند، ماهم تحت فرمان مغز عالم، حضرت بقیةالله (ارواحنافداه) قرارگیریم و زندگی سالم و عاقلانهای را زیر سایه آن حضرت شروع کنیم و اگر شروع کردهایم، کامل کنیم.
📚لشکرهای عقل را در خودمان کامل کنیم
✨ امام صادق(علیهالسلام) و حضرت موسیبنجعفر (علیهالسلام) میفرمایند:
«عقل و لشکریانش و جهل و لشکریانش را بشناسید تا هدایت یافته (انسان صالح و کاملی) باشید».
(حدیث جنود عقل و جهل، بحارالانوار، ج۱، ص۱۰۹، ح۷).
اگر یک کشور لشکرهای نظامی نداشته باشد دشمنان حمله میکنند و همه جا را تصرف میکنند.
انسان باید هفتاد و پنج لشکر عقل را در خودش تجهیز و فعال و لشکرهای جهل را از روحش پاکسازی کند که این کار دهها سال – اگر در حال کار روی روحیاتمان باشیم – طول میکشد. مثلاً اگر لشکر «معرفت» به خدا و رسول خدا و امام زمان (علیهالسّلام) را در خودش فعال و کامل کند و سپس لشکر «اطاعت» از خدا و رسولش و امام زمان (علیهالسلام) را در کنار آن فعال و کامل کند، همهی لشکرهای عقلش را میتواند احیاء و خود را به سعادت دنیا و آخرت برساند.
این میشود زنده شدن انسان که رسول خدا (صلیاللهعلیهوآلهوسلم) فرمود: کسی که امام زمانش را نشناسد مرده است(من لم یعرف امام زمانه مات میتة جاهلیة) یعنی اگر امام زمانش را بشناسد، روحش زنده میشود؛ حیات انسانی و حیات طیّبه (زندگی دلنشین و پاک از نظر خدا و رسولش) میگیرد؛ (مصداق این آیه میشود: «من عمل صالحا من ذکر او انثی و هو مؤمن فلنحیینه حیوة طیبه…/النحل:۹۷).
🍃 پذیرفتن ولایت ائمه اطهار (علیهمالسلام) انسان را زنده میکند، مانند نوزادی که خدا او را به والدینش عطا میکند؛ این والدینش هستند که زندگی به او میبخشند با مراقبتهای لحظه به لحظهشان.
با ولایت (سرپرستی) امیرالمؤمنین (علیهالسلام) و ائمه اطهار (علیهمالسلام) ما تحت تربیت آنها قرار میگیریم و آنها ما را به صفات خوب تربیت میکنند.
شما در زندگی ائمه اطهار (علیهمالسلام)در زندگی امیرالمؤمنین (علیهالسلام) در زندگی سایر ائمه، همهاش میبینید که مردم زمان خودشان را به صفات خوب، به صفات انسانی و پسندیده تربیت میکردند؛
هم در صحبتشان هم در اعمالشان!
🖌 در اعمال و رفتارشان، ائمه(علیهمالسلام) طوری زندگی میکردند که مردم یاد بگیرند چهطوری ببخشند، چهطوری مهربان باشند به همدیگر، بدیهای یکدیگر را نادیده بگیرند و سعی کنند کمک کنند به همدیگر در اینکه روحیاتشان، اخلاقشان، اصلاح شود. همهاش با هم درگیری و زد و خورد نداشته باشند.
اینها را برای این میگوئیم که وقتی انسان قلبش معرفت آقا امام زمان (علیهالسلام) را میپذیرد در اثر معرفت و محبت پیدا کردن به آن حضرت، دنبال سرِ امام زمانش راه میافتد، میبیند که اگر آقا امام زمان (علیهالسلام) بخواهند از ایشان راضی باشند، باید در همهی ساعات زندگیش کارهایی که حضرت را خشنود میکند انجام دهد.
☘️ این روحیه، آدم را در تکتک کارهایش موفق میکند که امام زمانش را حاضر و ناظر بر خودش ببیند چون وقتی به آن حضرت معرفت پیدا میکنیم، از مهمترین مطالبی که در معرفت آن حضرت به ما گفته میشود – که خداوند متعال آن را بما گوشزد کرده است – این است که آن حضرت مانند دوربینهای مداربسته، بلکه صدها برابر عمیقتر از آن، بر تمام وجود ما و سخنان ما و اعمال ما نظارت دارند و هیچ چیز از ما بر ایشان مخفی و پنهان نمیماند.
در سوره مبارکه توبه خداوند متعال فرموده:
«وقل اعملوا فسیری الله عملکم و رسوله و المؤمنون؛ (التوبه:۱۰۵)
:بگو به آنها که هرعملی میخواهید بکنید اما بدانید که اعمال شما را خدا میبیند و رسول خدا و مؤمنون، ائمهاطهار (علیهمالسلام) هم میبینند».
(در یکی از کلمات امام عصر هم عینا این جمله هست که: «و لایعزب عنا شئ من اخبارکم: کمترین خبری از شما شیعیان بر ما مخفی نمیماند»).
در نتیجه انسان با ایمان، وقتی با خودش تنهاست، میگوید: «آقا امام زمان (علیهالسلام) من را نگاه میکنند، من کاری نکنم که از من ناراضی شوند».
یعنی؛ هیچوقت نمیگوید من تنها هستم هرکاری دلم میخواهد انجام میدهم مثل اینکه یکی همیشه کنار آدم باشد.
❇️ وقتی آدم در نظر بگیرد که مثلاً آقا امام زمان (علیهالسلام) پهلوی تو نشستهاند و دارند مثلاً حرف زدنت را، راه رفتنت را، رانندگیات را نگاه میکنند، فرض کنید وقتهایی که یک آدم محترمی کنار آدم نشسته باشد،(فرض کنید یک مرجع تقلید مسافر شما شده باشد)شما رانندگیاتان تنظیم میشود، هرکاری دلتان بخواهد در رانندگی انجام نمیدهید بوق بیجا نمیزنید، از چراغ قرمزها رد نمیشوید، آنقدر رعایت میکنید که این مرجع تقلید راحت باشد و حتی راحت بگیرد بخوابد و اضطرابی پیدا نکند. خب ببینید وقتی ما وارد باب معرفت به امام زمانعلیهالسلام میشویم چهقدر نور و حکمت و عمل صالح به رویمان باز میشود؟!
🖊ببینید، ما وقتی ما وارد باب معرفت امام زمان (علیهالسلام) شدیم، گویا به دنیائی که در آن زندگی میکنیم، باید با دیدی فراتر از خود دنیا به آن نگاه کنیم.
ابتدا مثالی میزنم تا از روی آن حقیقت مطلب را بتوان تشریح کرد:
هنگامی که یک دانشجو به ساختمان و فضای وسیع یک دانشگاه بزرگ وارد میشود، به آنجا به عنوان جایی برای سرگرمی و تفریح نگاه نمیکند، بلکه به عنوان پلی برای رسیدن به زندگی شایسته و راحت چندسال بعد در جامعه مینگرد و هرگز به ساختمانها و فضاهای زیبای آن که برای رفع خستگی و نشاط دانشجویان و قدرت بیشتر آنان برای مطالعه و تحقیق طراحی شده، با آنکه همهٔ آن فضاها و امکانات برایش جالب و تحسین برانگیز است، به دیدی که یک طفل خردسال دانشگاه را مینگرد، نگاه نمیکند؛ طفل خردسالی که به همراه پدرش که کارمند آن دانشگاه است، به آنجا آمده و مشغول نگاه کردن به در و دیوار و فضاهای زیبای دانشگاه و بازی کردن در فضای سبز آن است.
اگر از آن طفل خردسال بپرسند اینجا چهکار میکنی، میگوید با پدرم آمدهام اینجا بازی کنم.
او معنای نشستن بر سر کلاس استاد فیزیک و توجه به فرمولهای پیچیده آن و حل معمّاهای ریاضی را درک نمیکند.
اگر از او بپرسند اینجا را آیا برای تو ساختهاند، میگوید آری خیلی جای خوب و باصفایی است و…
اما اگر از دانشجویان و اساتید و مدیریت دانشگاه هم این سؤال را بپرسیم، همین جواب را خواهند داد؟
شما به عنوان یک دانشجوی این دانشگاه چه جوابی خواهید داد؟
حالا، ما هم چشم باز کردهایم و خود را در دنیایی میبینیم وسیع و زیبا، با کوههای سر به فلک کشیده، با دریاهایی زیبا و چشمنواز، با جنگلها و درختانی سرسبز، با انواع حیوانات کوچک و بزرگ و پرندگان زیبا و ماهیان رنگارنگ و خلاصه یک دنیا زیبایی و نشاط و آب و هوایی مطبوع و بدنی سالم.
آیا مانند آن طفل خردسال فقط ظاهر این دنیا را میبینیم، یا مانند آن دانشجوی آگاه، این دنیای باعظمت را پلی برای رسیدن به زندگی راحت پس از مرگ باشد، مینگریم؟!.
اگر بگوییم آمدهایم اینجا زندگی کنیم، و زندگی ما عبارت باشد از خوردن و خوابیدن و لذائذ جنسی بردن، این را که حیوانات همچون ما، بلکه با دیدی واقع بینانه سالمتر از ما دارند؛ چراکه ما اینها را به شکلی که غالباً مضر است دارا هستیم و در میزان استفاده از نعمتهای الهی با زیادهروی و عبور از مرزهای علمی عالم خلقت، دچار انواع بیماریها و دردها و مرگهای نابهنگام و بههمریختگی در آفرینش خود میشویم؛ بینظمی و به همریختگی که به خاطر پیروی از خواستههای نفسانی و جهالتهایمان در زندگی پدید میآید که حیوانات از این بینظمیها و ضررها معمولاً به دور هستن و اگر جایی ایراد و اشکالی در زندگی آنها پیدا کنیم، قطعاً در اثر دخالتهای جاهلانهٔ ما در تخریب محیط زیست و آلوده کردن آب و هوای کرهٔ زمین ناشی شده است.
اکنون ما به خاطر تفاوت هزاران برابری که با حیوانات از لحاظ درک و شعور داریم، قطعاً باید به زندگیای که هزاران برابر ارزشمندتر و متفاوت با حیوانات است، دست پیدا کنیم نه آنکه مانند حيوانات یا عقبتر از آنها باشیم که حتی خداوند متعال که ما را آفریده، بعضی از ما را چنین سرزنش و توبیخ میکند که:
«وَلَقَدْ ذَرَأْنَا لِجَهَنَّمَ كَثِيرًا مِّنَ الْجِنِّ وَالْإِنسِ لَهُمْ قُلُوبٌ لَّا يَفْقَهُونَ بِهَا وَلَهُمْ أَعْيُنٌ لَّا يُبْصِرُونَ بِهَا وَلَهُمْ آذَانٌ لَّا يَسْمَعُونَ بِهَا أُولَٰئِكَ كَالْأَنْعَامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ أُولَٰئِكَ هُمُ الْغَافِلُونَ؛ (الاعراف:۱۷۹)
:ﻭ ﻣﺴﻠﻤﺎً ﺑﺴﻴﺎﺭﻱ ﺍﺯ ﺟﻨّﻴﺎﻥ ﻭ ﺁﺩﻣﻴﺎﻥ ﺭﺍ [که پذیرای سخن حق نیستند] ﺑﺮﺍی ﺩﻭﺯﺥ ﺁﻓﺮﻳﺪﻩﺍﻳﻢ ﺁﻧﺎﻥ ﺭﺍ ﺩﻝﻫﺎیی ﺍﺳﺖ ﻛﻪ نمیخواهند ﺑﻪ ﻭﺳﻴﻠﻪ ﺁﻥ حقیقت را بفهمند [چون درک حقیقت را مانع رسیدن به خواستههای نفسانی خود میپندارند] ، ﻭ برای آنها ﭼﺸﻤﺎنی ﺍست ﻛﻪ با ﺁﻥ [ﺣﻘﺎﻳﻖ ﻭ ﻧﺸﺎﻧﻪﻫﺎﻱ ﺣﻖ ﺭﺍ] ﻧﻤﻰﺑﻴﻨﻨﺪ ،ﻭ برای آنها ﮔﻮﺵﻫﺎﻳﻲ ﺍﺳﺖ ﻛﻪ ﺑﻪ ﻭﺳﻴﻠﻪ ﺁﻥ [ﺳﺨﻦ ﺧﺪﺍ ﻭ ﭘﻴﺎﻣﺒﺮﺍﻥ ﺭﺍ] ﻧﻤﻰﺷﻨﻮﻧﺪ ، ﺁﻧﺎﻥ ﻣﺎﻧﻨﺪ ﭼﻬﺎﺭﭘﺎﻳﺎن، ﺑﻠﻜﻪ ﮔﻤﺮﺍﻩﺗﺮﻧﺪ؛ حقیقتاً اینها همان گروه بیﺧﺒﺮ ﻭ ﻏﺎفلند [چون نمیخواهند جز آنچه دوست دارند و مطابق خواستههای جاهلانهٔ آنها است، چیز دیگری را نه ببینند، نه بشنوند، نه درک کنند]».
🔰اگر اندازهٔ زندگی ما هماندازه زندگی حیوانات باشد، حتی به فرض آنکه در حدِ زندگی حیوانی سالم و به دور از مشکلات باشد، یعنی از لحاظ زندگی جسمی هیچ اشکالی نداشته باشیم، تازه این اول کار است که در این دانشگاه بزرگ، (کرهٔ زمین) چه میکنید و اینجا را خداوند متعال برای چه هدفی بنا کرده است؟!.
♻️اگر بگوییم زندگی میکنیم و معنای زندگی ما همان زندگی حیوانی باشد، مانند آن طفل خردسالی هستیم که وقتی از او پرسیدیم تو اینجا، در این دانشگاه باعظمت چه میکنی، در پاسخ گفت: با پدرم آمدهام بازی کنم؛ ببین این همه فضای سبز و امکانات برای من است.
اما وقتی از دانشجویان دانشگاه
یا اساتید آن (پیامبران و تربیتشدگان آنان) این سؤال را میپرسیم، آنها میگویند:
اینجا دانشگاهی است که خداوند آن را برای تحصیل (بدست آوردن) صفات انسانی و رسیدن به درجهٔ فارغالتحصیلی (از صالحان شدن) و سپس شروع یک زندگی راحت و بیدغدغه پس از خروج از این دانشگاه (زمان از دنیا رفتن) تأسیس فرموده است؛ هرچند ما به جهت غفلت از زندگی اصلی که پس از خروج از دنیا شروع میشود، با آن بیگانهایم و حتی از آن میترسیم.
اگر این دانشگاه (زندگی دنیا) را خداوند تأسیس نمیفرمود، ما نمیتوانستیم در جهان پس از دنیا، این درسهای علمی و پیچیده انسان شدن را یاد بگیریم زیرا در عالم آخرت، این امکانات تحصیلی عالم دنیا که با الگو گرفتن از پیامبران و ائمهاطهار (علیهمالسّلام) میتوان انسانی شایسته شد، وجود ندارد و آنجا زمان برداشت محصول از مزرعهٔ دنیاست نه زمان کاشت و داشت محصول.
📗همانطور که امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) در روایتی میفرمایند:
✨«الیوم عمل بلا حساب و غدا حساب بلا عمل؛
:دنیا محل عمل کردن است بدون حسابرسی اما آخرت فقط حسابرسی است و عملی در کار نیست».
ما در این دانشگاه اساتیدی چون علیبنابیطالب (علیهالسّلام) و همهٔ پیامبران و ائمهاطهار (علیهمالسّلام) داریم که به ما درس انسان بودن و هزاران برابر بالاتر رفتن از حد حیوانات را داده و میدهند.
☘️اکنون مانند دانشجوئی هستیم که پس از ورود به دانشگاه دنیا و “تبارکالله” گفتن به خلقت باعظمت پروردگار دانا و توانا، به این خدای مهربان عرض میکنیم خدایا ما را با خودت و با پیامبرت و با امام زمانمان آشنا کن تا دچار سرگردانی و غفلت در این دانشگاه نشویم و به جای تربیت شدن در کلاس امیرالمؤمنین و ائمهاطهار (علیهمالسّلام) به بازی و بیهودگی نپردازیم تا یکدفعه سربلند کنیم و ببینیم درسی نخواندهایم،
✨(مضمون دعای شریف اللهم عرفنی نفسک، فانک ان لم تعرفنی نفسک لم اعرف رسولک… تا آخر دعا)
🌱و بدون آنکه چیزی تحصیل کرده باشیم، مدتزمان تحصیلمان تمام شده و هنگام خروج از دانشگاه (زمان از دنیا رفتنمان) فرا رسیده باشد.
خدایا نگذار کلاس و درس و استادمان (امام زمانمان) را گم کنیم و زمانی را که باید در کلاس درس آن حضرت بگذرانیم، مشغول بازی و سرگرمی در فضاهای زیبای دانشگاه باشیم که این فضاها برای اندکی خستگی گرفتن و دوباره به کلاس درس رفتن ایجاد شدهاند.
🖌(مضمون روایتی از حضرت موسیبنجعفر (علیهالسّلام) که ساعات شبانه روزتان را به چهار بخش تقسیم کنید، یکی برای عبادت خداوند، دیگری برای کسب روزی و معاش، سومی برای معاشرت با خانواده و دوستان، چهارمی برای لذتهای حلال که با این بخش چهارم میتوانید به سه بخش دیگر بپردازید)
اگر با ایمانی صادقانه چنین با خدا راز و نیاز کنیم و مانند دانشجوئی که در محیط دانشگاه به دنبال کلاس و استادش میگردد، در فکرِ رسیدن به امام زمانمان باشیم و جلب خشنودی آن حضرت در کارهایمان به عنوان هدف مطرح باشد، این حالت، نشانهٔ حیات قلبمان به محبت آن حضرت است که در این صورت، بر عهدهٔ خداوند عالم است که هدایت خاصهٔ خود را برایمان رقم زند و دستمان را به لحاظ معنوی دردست ولیاش (امام زمان علیهالسّلام) بگذارد و چنان نورانیت و یقین به قلبمان بدهد که گویا با امام زمانمان زندگی میکنیم ولو جسم شریفش را نبینیم.
اگر پیش از این، بالا و پایین رفتن پول و دلار و ارز و سکه، یا ریاست و شهرت و توجه این و آن، یا علاقهٔ به معشوق زمینی و… ضربان قلبمان را بالا و پایین میکرد،
💚 اما اکنون عشق و محبّت و توجه به یگانه حجت خدا، حجةبنالحسن (عجلاللهتعالیفرجهالشریف) ضربان قلبمان را بالا و پایین میکند و در هر کاری نگرانیم که آقا دارند مرا میبینند نکند کاری کنیم که آن حضرت ناراحت شوند و لااقل مثل کسی باشیم که در اداره یا فروشگاهی رفته است و رفتارش را در برابر دوربینهای مداربسته کنترل میکند،
📗 ولذا از ائمهاطهار (علیهمالسّلام) روایت شده که اگر چنین فکر کنید که چشمهایی از ما شما را نمیبینند، بد فکر کردهاید.
البته اینها برای آن نیست که دست و پایمان بسته شود و مثل چوب خشک در جایی بنشینیم، بلکه این نظارت برای آن است که ما پرورش پیدا کنیم.
ما مانند نوزادی هستیم که خودش متوجّه نیست که تحت تربیت و نگاه محبتآمیز والدینش درحال رشد است؛ ماهم از زمانی که امام زمان شناس میشويم و قلبمان به محبّت آن حضرت میتپد، این نظارت مستمر از ناحیهٔ این پدر مهربان، رحمت خاص خداوند است که از طریق آن حضرت بر ما سرازیر میشود، همانگونه که در تربیت جسمی رحمت الهی از طریق مادری مهربان در هرلحظه و ساعت بر نوزاد سرازیر میشود و او را از ناتوانی جسمی به سوی قدرت و توانایی خارج میکند و لذا خداوند متعال میفرماید:
✨ «هُوَ الَّذِي يُصَلِّي عَلَيْكُمْ وَمَلَائِكَتُهُ لِيُخْرِجَكُم مِّنَ الظُّلُمَاتِ إِلَى النُّورِ وَكَانَ بِالْمُؤْمِنِينَ رَحِيمًا؛ (الاحزاب:۴۳)
«ﺍﻭ خدایی اﺳﺖ ﻛﻪ صلوات ﺑﺮ ﺷﻤﺎ میفرستد (رحمت خاصش که همان قلب پر محبت امام زمان (علیهالسّلام) و دعاهای مستجاب آن حضرت است را نصیب و روزی شما میکند) همچنین ملائکهاش بر شما صلوات ﻣﻰفرستند و بدینگونه خداوند ﺷﻤﺎ ﺭﺍ ﺍﺯ تاریکیﻫﺎ ﺑﻪ ﺳﻮی ﻧﻮﺭ ﺑﻴﺮﻭﻥ میﺁﻭﺭﺩ ، ﻭ ﺍﻭ ﺑﻪ ﻣﺆمنین (که ولایت اهل بیت (علیهمالسّلام) را پذیرفتهاند) ﻣﻬﺮﺑﺎنی ویژهای دارد».
و این که خدای تعالی در سوره توبه میفرماید:
✨ “وَقُلِ اعْمَلُوا فَسَيَرَى اللَّهُ عَمَلَكُمْ وَرَسُولُهُ وَالْمُؤْمِنُون” ( توبه/۱۰۵)
:به آنها بگو عمل کنید اما بدانید که اعمالتان را خدا میبیند و رسول خدا هم میبیند و مؤمنون، ائمهاطهار (علیهمالسلام) هم میبینند»؛
☘️این برای آن است که آن حضرت را باید هرلحظه ناظر بر کارهایمان بدانیم؛ خیلی دقیقتر از نظارت دوربینهای مداربسته؛ چرا که آن حضرت از اعماق قلبمان خبر دارند.
ما وقتی به حکم آیه شریفه:
💫 «إِنَّمَا وَلِيُّكُمُ اللَّهُ وَرَسُولُهُ وَالَّذِينَ آمَنُوا الَّذِينَ يُقِيمُونَ الصَّلَاةَ وَيُؤْتُونَ الزَّكَاةَ وَهُمْ رَاكِعُونَ (المائده:۵۵)
:ﺳﺮﭘﺮﺳﺖ دلسوز و عهدهدار تربیت شما مؤمنین، تنها خدا و رسولش و آن ایمانآورندگان هستند؛ آنان که نماز را برپامیدارند و در حال رکوع زکات میدهند [به اتفاق شیعه و سنّی این آیه در شأن امیرالمؤمنین علیبنابیطالب (صلواتاللهوسلامهعلیهما) نازل شده]».
⚜️ به حکم این آیه، تحت ولایت و سرپرستی امام زمانمان قرار میگیریم،
این برای آن نیست که ما بگوییم خب، حالا که حضرت دارند ما را نگاه میکنند، پس باید همینطور بنشینیم رو به قبله و نگاه کنیم به قرآن یا ذکر بگوییم و نماز بخوانیم؛ نه این غلط است؛ بلکه منظور خداوند آن است که اعمالتان را چون ما داریم میبینیم، درست و صحیح و کامل و به “احسن وجه” انجام دهید که به شما آفرین و احسنت بگوییم؛ بلاتشبیه مثل آنکه مدیر اداره به کارمندانش میگوید بروید کارهایتان را انجام دهید که ما داریم شما را هرلحظه با دوربینهای مخفی رصد میکنیم.
🔅حالا آیا کارمندان باید باخود بگویند چون مدیر اداره دارد ما را نگاه میکند، ما باید مؤدب روی صندلی بنشینیم و دست به هیچ چیز نزنیم؟!
قطعاً مدیر اداره اگر چنین ببیند آنها را بازخواست خواهد کرد و خواهد گفت اینکه گفتم شما را هر لحظه نگاه میکنیم برای آن بود که کارهایتان را درست انجام دهید نه آنکه بیکار بنشینید چرا که ادب در اطاعت و انجام وظایف محوله است.
در اینجا هم امام زمان (علیهالسّلام) هیچوقت نمیگویند چون من دارم تو را میبینم دیگر هیچ کاری نکن؛ مثلاً صاف آنجا بنشین، نه! امام زمان (علیهالسّلام) میآید کنار شما و میگوید زندگیات را خوب و کامل اداره کن و آبروی خانوادهات را با کسب حلال حفظ کن و بیکار نباش.
🍀امام زمان (علیهالسّلام) که نمیخواهد شما کارهایت را تعطیل کنی دَرسَت را بخوان، غذایت را بخور، استراحتت را بکن، ورزشت را بکن، فقط کارهایی که آقا امام زمان (علیهالسّلام) از آنها ناراضی هستند را انجام نده، همیشه نظارت آقا را در کارهایت داشته باش.
🍃معرفت نداشتن به امام زمان (علیهالسّلام) قلب را میمیراند
این روحیه، زندگی و حیات انسانی به ما میدهد زیرا معرفت امام عصر (علیهالسّلام) باعث محبّت شدید به آن حضرت شده، در نتیجه انسان را به سوی آن مجسمهٔ فضائل انسانی میکشاند و موجب رویش صفات پسندیدهٔ عقل در روحش میشود که
حدیث مورد بحث ما (من مات و لم یعرف امام زمانه مات میتة جاهلیة) به آن اشاره دارد، زیرا عدم معرفت به آن حضرت، به عکس این عمل میکند؛ یعنی انسان را از نور به سوی تاریکی میبرد که خدای تعالی میفرماید:
✨ «…والذین کفروا اولیائهم الطاغوت یخرجونهم من النور الی الظلمات…(البقره:۲۵۷)؛
:و آنان که (به ولایت امیرالمؤمنین علیهالسّلام) کافر شدند (زیرا ابلاغ ولایت آن حضرت از آیات مسلّم قرآن کریم حتی به تصدیق اهل سنت است) سرپرستشان طاغوت است (طاغوتی که بر ولایت امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) طغیان کرد و حق آن حضرت را پایمال نمود؛ که نتیجهٔ سرپرستی طاغوت بر آنان، این است که این طاغوت) آنها را از نور (اسلام) خارج و به سوی تاریکیهای (کفر) خارج میکند که اینان همان اصحاب آتشاند که جاودانه در آن خواهند ماند».
💚بنابراین، کسی که معرفت امام زمان (علیهالسّلام) در قلبش وارد میشود، گویا آبی حیاتبخش بر زمینی خشک جاری شده و آن را زنده میکند و خداوند متعال در اینباره میفرماید:
✨ «اعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ يُحْيِي الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِهَا، (الحدید:۱۷)؛
:همه بدانید که خدا زمین را پس از مرگش زنده میکند».
این آیه شریفه تأویل شده است به زنده شدن زمین با ظهور امام زمان (علیهالسّلام)، پس از آنکه در اثر بیایمانی و کنار گذاشتن آن حضرت و آباء گرامش دچار مرگ روحی، یعنی کفر و بیایمانی شده بود.
🔰یعنی همانطور که در بعد اجتماعی، توجه یکپارچه و همداستانی جامعهٔ شیعه به سوی امام زمان (علیهالسّلام) زمینه ساز ظهور آن حضرت و در نتیجه ظهور مقدسش و احیاء زمین به عدل میشود، همینطور هم هر فرد که به سوی امام زمانش حرکت کند و توجّه به آن حضرت حرف اول را در توجّهات قلبی و رفتاری او بزند، از مرگ روحی نجات یافته و زمین قلبش با آب معرفت و محبّت آن حضرت، زنده شده است.
📚 لذا حدیث شریف: «لولا الحجة لساخت الارض باهلها» در بعد فردی، اینگونه معنا میشود که:
اگر معرفت به امامی که خدا برای هدایت بشر قرار داده در قلب انسان وارد نشود مانند آن است که چشمان انسان به روی خورشیدی که خداوند برای زندگی در آسمان قرارش داده، بسته باشد که در تاریکی راه به جایی نمیبرد و از نور تهی میشود و خداوند متعال درباره این افراد ُ_که چشمانشان را به روی خورشید هدایت الهی، امام زمانشان، بستهاند – میفرماید:
✨ «و من لم یجعل الله له نورا فماله من نور(النور:۴۰)؛
:وکسی که خدا برای او نوری قرار نداده، او نوری از خود ندارد و در تاریکیها سرگردان میماند».
☘️در عصر غیبت هم میشود مانند عصر ظهور زندگی کرد.
معرفت به وجود نازنین امام زمان (علیهالسّلام)، زمین – چه زمین دل (فرد) و چه کرهٔ زمین (جامعه) را از مرگ (کفر و بیایمانی) خارج و به آن حیات میبخشد و به دنبال آن نعمتهای مادّی و عدالت همهجا را فرا میگیرد؛ زیرا وقتی انسانیّت بود، خداوند هم محرومیّتها را برمیدارد و آسمان و زمین انسانها را غرق نعمتهای خداوند میکنند.
و وقتی فرد به سوی این آب حیات حرکت کرد، قلب همان فرد از حالت مرگ(کفر و بیایمانی) خارج و به سوی نور آن حضرت میرود و آن فرد مانند درخت و باغی سرسبز در وسط کویر (عصر غیبت) میشود.
شرایط روحی و معنوی برای آن فرد به گونهای میشود که گویا زمان ظهور شده و او تحت تربیت آن حضرت قرار گرفته است.
این “بهترین هدیهای” است که خداوند متعال به کسانی که به خدا و رسولش ایمان بیاورند، داده است؛ و آن هدیه، «ولایت امیرالمؤمنین و ائمهاطهار (علیهمالسّلام)» است که خداوند متعال دربارهاش فرمود:
“اَلیَوم اَکمَلتُ لَکُم دِینَکُم”
💫امروز (روز غدیرخم) که شما را تحت سرپرستی حجّت خودم قرار دادم و از شما عهد و پیمان گرفتم و بیعت با علی (علیهالسّلام) را از شما ستاندم روز خشنودی من از شماست در صورتی که به این پیمان وفادار باشید و به علی پشت نکنید.
امروز که دست بیعت به امام زمانتان دادید، جادّه و مسیر زندگیتان هموار شد. (الیوم اکملت لکم دینکم)
الان به راحتی میتوانید در این جاده و صراط مستقیم من علیبنابیطالب (علیهالسّلام) حرکت کنید و به مقصد (بهشت جاودانه) برسید.
📚دین یعنی “روش زندگی”، روش و دینی که من برایتان پسندیدم و تنها جادّهای که میتوانید در آن حرکت کنید و گمراه نشوید.
یعنی بپذیرید که باید امیرالمؤمنین علی (علیهالسّلام) و فرزندان معصومش بر شما حکومت کنند.
بپذیرید که علی و اولاد معصومش، اولی (سزاوارتر) به شما از خودتان باشند، یعنی بر شما اختیار داشته باشند و حکم ایشان، جلوتر از حکم خودتان بر خودتان باشد.
یعنی بگویی اول آقا امیرالمؤمنین، آقا امام زمان (علیهمالسّلام) راضی باشد، بعد من این کار را انجام بدهم.
اول آقا امام زمان (ارواحنافداه) راضی باشد بعد، من مثلاً این غذا را بخورم.
اول آقا امام زمان (ارواحنافداه) راضی باشند، بعد من مثلاً فلان مسافرت را بروم.
❇️ چون “حرف خدا جلوتر از حرف خودم باید باشد، همانطور که عقل انسان جلوتر از دست و زبانش هست.”
ما وقتی میخواهیم حرفی بزنیم میگوییم: اول فکر کنم، بعد ببینم عقلم اجازه میدهد این حرف را بزنم یا نه، (این را که همه قبول داریم)
♻️ اگر کسی هم این کار را رعایت نکند، میگوییم آدم احمقی است، چون اول حرف زده، بعد دیده حرفش بد بود، میآید عذرخواهی میکند و میگوید ببخشید آقا من این حرف را زدم.
این یعنی عقلت را پشت زبانت قرار دادهای که
🔅 امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) میفرمایند: “کسی که زبانش جلوتر از عقلش باشد احمق است”.
یعنی اول حرف میزند، بعد عقلش را به کار میاندازد که این حرفی که زدم بد بود و میآید عذرخواهی میکند!
این شخص، آدم احمقی است اما آدم عاقل کسی است که اول عقلش را جلو میاندازد، اگر عقلش اجازه داد حرفی را بزند، میزند وَاِلا سکوت میکند.
در بحث معرفت امام زمان (علیهالسّلام) و تربیت شدن به دست آن حضرت هم باید این حالت را داشته باشیم یعنی بگوییم امام زمان (ارواحنافداه)
“عقل نگه دارندهٔ” ما است و با خود بگوییم: اول از عقلمان (آقا امام زمان علیهالسّلام) اجازه بگیریم.
اگر تشخیص میدهید و حجّت قابل قبول نزد خدا دارید که بگویید: امام زمان (ارواحنافداه) راضی هستند این حرف را بزنم، آنوقت آن حرف را بزن؛ هم عقل تو رشد میکند، و هم آقا امام زمان از دست تو راضی میشود.
✅ این میشود معنای این که “اگر آقا امام زمان (ارواحنافداه) باشد زمینِ قلب تو زنده میشود.”
اگر این حقیقت را درک کنیم، دیگر در عصر غیبت به لحاظ معنوی نیستیم؛ گویا آقا امام زمان (علیهالسّلام) بر ما ظاهر شدهاند و فقط به چشم ظاهر او را نمیبینیم اما قلبمان و عقلمان او را میبیند و ضرورت عقل او را با تمام وجود حس میکند.
اکنون شما مؤمنینی که این حقیقت را با نورانیّت قلبتان درک میکنید و مراقب اعمالتان هستید که حضرتش را نیازارد و اگر لغزشی ناخواسته و از روی غفلت یا غلبه صفات رذیلهای چون غضب بیجا وو… از شما سر زد، فوراً پشیمان شده و از آن حضرت عذرخواهی میکنید، بدانید که حقیقتاً زمین دلتان طبق
✨ این آیه شریفه: (اعلموا ان الله یحیی الارض بعد موتها) با محبّت آن حضرت زنده شده و آن حضرت وظیفه دارند دلهای مؤمنین را سرسبز و آباد کنند و مشغول کاشتن نهالهای زیبای صفات انسانی بر آن هستند و علامت این سرسبزی و رشد نهالها (صفات حمیده) آن است که سال به سال رشد صفات شایسته هفتاد و پنجگانه عقل را در
وجودت بیشتر حس میکنی و اخلاقت به اخلاق امام زمانت نزدیکتر و شبیهتر میشود.
📚هرچند مطلب طولانی شد، اما حقیقت حدیث شریف مورد بحث (من لم یعرف امام زمانه مات میتة جاهلیة) انشاءالله تا حدودی روشن شد و دانستیم که وقتی آب حیات معرفت و محبّت آن حضرت در دل انسان سرازیر شود، زمین دل زنده میشود و عصر غیبت به لحاظ معنوی در دل این مؤمن تبدیل به عصر ظهور میشود و افکار و اخلاق و اعمال چنین فردی، بهشتی و از صالحین و صدیقین و شهداء و از اصحاب امام زمان (ارواحنافداه) خواهد بود.
✨والسلام علیکم و رحمت الله وبرکاته
اللهم صل علی محمد و آل محمد و عجل فرجهم
۲۳ ذیالحجةالحرام ۱۴۴۰
۱۳۹۸/۶/۳
حجتالاسلام والمسلمین علیرضا نعمتی حفظهاللهتعالی
