حجت الاسلام و المسلمین علیرضا نعمتی آموزه های حجت الاسلام علیرضا نعمتی
📚 حدیث وجوب معرفت امام (علیهالصّلوة والسّلام) از سومین حدیث کتاب مکیالالمکارم که طولانی بود را مقداری از آن باقیماند.
مفهوم حدیث، یک مطلب عقلی است که وجوب معرفت امام علیه السلام را گوشزد میکند و به تعالیم عقلی که ائمه علیهم السلام در عالم ارواح تعلیم فرمودهاند، برمیگردد.
حضرت در ادامه(حدیث جلسهی قبل) میفرمایند که:
✨فاِذَا انٔقَضَت مُدَّةُ وَالِدِهِ اِلی أَنِ انْتَهَت بِهِ مَقادِیرِالله إلی مَشیِّتهِ، وَجَاءَت الِارَادَةِ مِنَالله فیِهِ اِلیَ مُحَبَّتِه
یعنی؛
” ائمه معصومین علیهم السلام، وقتی که پایان مدت پدر است، مثلاً امام حسین (علیهالسّلام) بخواهد از دنیا تشریف ببرند، این وظیفهی الهی به امام سجاد (علیهالسّلام) منتقل میشود.
✨وصَار أَمرُاللهِ اِلَیهِ مِنْ بَعدِهِ
“خدای تعالی آن وظیفهٔ امامت را به دوش امام بعدی میگذارد.”
✨وقَلَّده دِینِه
“دین خودش را بر گردن او میگذارد” یعنی؛ حفاظت از دین، پاسداری از دین، بیان احکام دین که مردم را از سرگردانی بیرون بیاورد تا نگویند که: ما راهنمایی نداشتیم را بر دوش امام علیه السلام می گذارد بلا تشبیه مانند اینکه مسئولیت ریاست جمهوری را بر دوش رئیس جمهور می گذارند.
✨وجَعَلَهُ الحُجَّةَ عَلیَ عِبَادِه
“او را حجّت بر بندگانش قرار بدهد.”
✨وقَیِّمَهُ فِی بِلَادِهِ
او را به عنوان قیِّم؛ «قیِّم» یعنی «نگهدارنده».
در مسائل دادگاهها که میگویند:«قیّمِ بچّه» چون بچّه، خودش را نمیتواند نگهدارد، بچّه است؛ عقلش نمیرسد، یک بزرگتر میخواهد، یک قَیِّم میخواهد، یک نگهدارنده میخواهد.
☘️خدای تعالی «قیّوم» است و امام (علیهالسّلام) را خدا نگه میدارد.(«وقائداً و ناصراً…» که در دعا برای حضرت میگوئیم.)
خدای تعالی امام را آفریده و هرلحظه به او نور میدهد، قدرت به او میدهد، و بهوسیلهٔ امام، خلق را نگهداری میکند، راهنمایی میکند، تربیت میکند همانطور که به وسیله روح بدن را نگاه میدارد.
✨واَیَّدَهُ ِبروُحِهِ؛
“او را با روحِ خودش تأیید میکند”.
چون اگر امام از روحِ الهی، آن روحالقدس تأیید نشود، نمیتواند کارها را پیش ببرد و هدایت کند.
آری، خداوند متعال بوسیله روح القدس که روح مقدس حضرت زهرا سلام الله علیها است و روح ائمه معصومین علیهم السلام به آن متصل است، بر خلق قیّم است و آنها را نگه میدارد.
✨وآتَاهُ عِلمَه
“علم خودش را در سینهٔ او قرار میدهد” که بتواند مردم را هدایت کند.
✨ونَصَبَهُ عَلَماً لِخَلقِهِ؛
“او را عَلَم و پرچمدار برای هدایت بندگانش نصب میکند”.
✨وجَعَلهُ حُجَّتَنَا عَلَی اَهلِ عالَمِهِ وَضِیَاءً ِلأَهلِ دِینِهِ، وَالقَیِّم عَلَی عِبَادِهِ، رَضِیَ اللهُ بِهِ اِماماً لَهُم
خدای تعالی، تنها چنین وجود شریفی را راضی میشود که امام بر مردم باشد، نه کسی دیگر.
کسانی که خودشان نمیتوانند راهشان را پیدا کنند؛ در شک و تردید میمانند و به علم نمیتوانند حرف بزنند را خدای تعالی هیچوقت به عنوان امام و راهنما معرفی نمیکند ولذا در قرآن کریم میفرماید :
«لاینال عهدی الظالمین»
عهد من به ظالمین نمیرسد
حضرت در ادامه می فرمایند:
✨” إِسْتَوْدَعَهُ سِرَّهُ ”
☘️ امام امین خدا است:
🖌سرّ خودش را تنها پیش او میگذارد؛ چون آن کسی که میخواهد از طرف خدا، مردم به عنوانِ نماینده خدا به او مراجعه کنند باید امینِ خدا باشد.
در زیارت امین الله هم همین را میگوییم:
✨” أَلسَّلَامُ عَلَیْکَ یَا أَمِینِ اللهِ فِی أَرْضِهِ ”
«سلام بر تو ای امین خدا در زمین»
امام علیه السلام، امینالله است؛ یعنی علم حقیقی قرآن را که قدرتهای عالم در آن ذخیره شده است، فقط در سینهی او میگذارد.
✨” وَ اسْتَحْفَظَهُ عِلْمَهُ؛
:بهوسیله او علم خودش را حفاظت میکند و نمیگذارد علم بدست نامحرمان بیفتد”.
🍀چون علم الهی اگر به یک جای ناامنی منتقل شود، آثار مخرب به جا میگذارد. لذا خدای تعالی علم را، علمی که مردم بهوسیله آن علم تسلیم حقیقت شوند، فقط به حجّت معصوم خودش میدهد و اگر هم درعصر ما، یک مقدار علم گسترش پیدا کرده و از آن سوءاستفاده میشود، (مثل بمب اتم) برای این است که مردم سرشان به سنگ بخورد تا بدانند علم و قدرت باید در نزد معصومین علیهم السلام باشد و اگر جز این باشد، مثل چاقویی است که در دست بچه خردسال باشد که نتیجه ای جز مجروحیت و آسیب برای او ندارد.
🍀لذا این مقداری هم که خداوند علم در اختیار بشر گذاشته برای این است که بشر سرش به سنگ بخورد و لذا میفرماید:
✨«ظَهَرَ الْفَسَادُ فِي الْبَرِّ وَالْبَحْرِ بِمَا كَسَبَتْ أَيْدِي النَّاسِ” لِیُذیقَهُمْ بَعْضَ مَاعَمِلُوا ”
؛ (روم/۴۱)
: فساد در خشکی و دریا آشکار شد بهواسطه اعمال بد مردم تا بچشاند به آنها قسمتی از اعمالشان را».
خب، میگوییم که هیچ برگی از درختی نمیافتد مگر به اذن خدا، پس چرا اجازه داده فساد آشکار شود در خشکی و دریا؟
چرا اجازه داده بشر اینطور در کره زمین جولان دهد؟ جوابش را در ادامه آیه میفرماید:
✨«لِيُذِيقَهُم بَعْضَ الَّذِي عَمِلُوا لَعَلَّهُمْ يَرْجِعُونَ»
برای اینکه خدا به قول خودمان بگذارد اینها سرشان به سنگ بخورد. بشری که متکبر است، مغرور و جاهل است و تسلیم امام نمیشود. امامی که خدا هزار و چهارصد سال پیش در غدیر خم به مردم معرفی کرده، آن امام را نمیپذیرند، اینها باید سرشان به سنگ بخورد، باید قدر امام را بدانند. امام را از آنها میگیرد تا مثل کسیکه قدر آب را نمیداند، قدردان آب شود.
مثل کودکی که آب میدهید دستش، میریزد روی زمین. این آب را شما دو مرتبه نمیریزی، از دستش میگیری تا قدر آب حیات را بداند زیرا امام علیه السلام آب حیات است.
حالا ممکن است کسی بگوید: خب، مردم آن عصر، قدر امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) را ندانستند و به یاریشان نرفتند. عصرهای بعد چه؟!
نسلهای بعد چه؟!
میگوییم: عصرهای بعد و نسلهای بعد، همان کار را تکرار کردند؛ یعنی کار نسل قبلی را تأیید کردند با سکوتشان با خانهنشینیشان، با تنبلیشان با دنیادوستیشان؛ یعنی نسلهای بعد حتی تا امروز نسلهایی که از زمان امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) تا الآن بودند همه در یاری امامان معصوم علیهم السلام قعود کردند، نشستند.
🍀لذا خدای تعالی میفرماید:
من یک درخواست از شما دارم،
✨«قُلْ إِنَّمَا أَعِظُكُم بِوَاحِدَةٍ؛ (سبأ/۴۶)
: یک موعظه برایتان میکنم»
✨«أَن تَقُومُوا لِلَّهِ»
ما در کتاب یک درخواست، (اسمش را هم گذاشتیم یک درخواست) این موضوع را آنجا مطرح کردیم که خدای تعالی میفرماید:
“بلند شوید، ننشینید که نشستنتان یعنی خانهنشینی علیبنابیطالب (علیهالسّلام)، نشستنتان یعنی خانهنشینی امام مجتبی (علیهالسّلام) و همینطور تا امروز که خانهنشینی آقا امام زمان ارواحنافداه، همه بهخاطر همین سستی مردم در یاری امام است.
بنابراین خدای تعالی علم و حکمت خودش را در وجود مقدّس امامی گذاشته که در دسترس ستمگران نباشد و او را نکشند.
📚چون اگر علم و حکمت را دست غیرمعصوم بدهد، از آن سوءاستفاده میشود. آنها امین نیستند و یکدفعه طرف دلش میخواهد با این آیه قرآن مثلاً خورشید یا زمین را از حرکت نگه دارد و آفتاب غروب نکند؛ چراکه در آیات قرآن، قدرتِ بر انجام هر کاری هست، آنجا که خدایتعالی میفرماید:
✨«وَلَوْ أَنَّ قُرْآنًا سُيِّرَتْ بِهِ الْجِبَالُ أَوْ قُطِّعَتْ بِهِ الْأَرْضُ أَوْ كُلِّمَ بِهِ الْمَوْتَىٰ ۗ بَلْ لِلَّهِ الْأَمْرُ جَمِيعًا» (رعد/٣١)
:قرآنی که بوسیله آن کوهها حرکت داده و سیر داده میشود، یا بوسیله آن زمین (در یک یا چند لحظه پیموده میشود، یا بواسطه قرآن با مردگان سخن گفته میشود»؛
که در انتهای آیه میفرماید:
✨«بَلْ لِلَّهِ الْأَمْرُ جَمِيعًا»
یعنی:
«با آیات قرآن همه کار میشود کرد».
خب، این قدرت بیپایان را خدای تعالی در سینه چه کسی بگذارد؟ در سینه یک آدمی که اشتباه میکند و نمی داند کجا باید چه کاری را انجام دهد.؟!
🍃یک آدم خوبی هست ولی اشتباه میکند. یا یک آدمی است که صفات رذیله دارد و الآن تکبّرش اجازه نمیدهد که فلان کار را انجام دهد. میگوید: مثلاً با این آیه قرآن، این شهر را زیر و رو میکنم.
خب، یک چشمه بسیار کوچک از علمی که قدرت می آورد را خدایتعالی طبق همان آیه شریفهای که از سورهی مبارکه روم(ظهر الفساد فی البر و البحر…) خواندیم، در انفجار اتمی شهر ناکازاکی و هیروشیما به بشر چشاند تا معنای خودسرانه بودن و زیر بار ولایت امیرالمؤمنین و ائمه اطهار علیهم السلام نرفتن را بچشند که صراحتا فرمود:
✨«لِيُذِيقَهُمْ بَعْضَ الَّذِي عَمِلُوا» (روم/۴١)
تا مردم بدانند که اگر علم در دست نااهلش باشد، چه خسارتهایی به بار میآورد.
🍀امیرالمؤمنین (علیهالسّلام) هم در نهجالبلاغه فرمودند: کسی نیست این علمم را به او منتقل کنم.
بله هستند ولی نااهل هستند از آن سوءاستفاده میکنند. با آن صفات بدی که دارند میخواهند از آن قدرت سوءاستفاده کنند و طرفشان را به زمین بزنند.
✨” وَ اسْتَرْعَاهُ لِدِینِهِ ”
خدای تعالی بوسیله امام، دین خودش را رعایت کرده است. بهوسیله امام این جادّه مستقیم را حفاظت میکند که مردم بتوانند از این جادّه و این صراط مستقیم به طرف خدا و سعادت ابدی بروند.
✨” وَ انْتَدَبَهُ لِعَظِیمِ أَمْرِهِ؛
: و او را برای آن امر عظیم خودش انتخاب کرده است”.
✨” وَ أَحْیَا بِهِ مَنَاهِجَ سَبِیلِهِ وَ فَرَائِضَهُ وَ حُدُودَهُ؛
: راههای رسیدن به خودش و سعادت انسانها و فرائض و حدود احکام الهی را بوسیله او زنده میکند”.
✨” فَقَامَ بِالْعَدْلِ عِنْدَ تَحَیُّرِ أَهْلِ الْجَهْلِ ”
☘️هنگامیکه اهل جهل مُتحیّرند که چکار کنند، مثل همهٔ رئیسجمهورهایی که درهمهی عالم میآیند و میروند و میگویند: ما میخواهیم عدالت را برقرار کنیم؛ از آن بدترین ها تا آن بهترینهایشان، همه میگویند: ما میخواهیم عدالت برقرار کنیم امّا چون عالم به حقایق نظام خلقت نیستند و باصطلاح رمز عدالت را نمیدانند، متحیّرند، نمیدانند چکار کنند که مثلاً مشکلات اقتصادی مردم برطرف شود و فقر فقرا از بین برود. میآیند فقر فقرا را از بین ببرند، خودِ فقرا را از بین میبرند.
✨” فَقَامَ بِالْعَدْلِ”
امام به عدل قیام میکند وقتیکه اهل جهل متحیر هستند.
✨” وَ تَحْيِيرِ أَهْلِ الْجَدَلِ بِالنّورِ السّاطِعِ وَ الشّفَاءِ النّافِعِ بِالْحَقّ الْأَبْلَجِ وَ الْبَيَانِ اللّائِحِ مِنْ كُلّ مَخْرَجٍ ”
☘️علم امام بازکننده تمام گرههای عالم هستی:
🖌امام با آن نور درخشنده اش، با آن حرفها و نسخههای شفابخشش که بهوسیله علم هر بنبستی را باز میکند؛ چون هر بنبستی که ایجاد میشود، بهخاطر جهل ایجاد میشود. هیچچیز در عالم هستی نزد خدا بنبست نیست اما وقتیکه پای جهل وسط میآید، بنبست ایجاد میشود، گره ایجاد میشود. آن گرهها را هم هیچکسی جز علم امام باز نمیکند.
📚وقتیکه پای جهل وسط میآید؛ بنبست ایجاد میشود، گره ایجاد میشود.
آن گرهها را هم هیچکس جز علمِ امام (علیهالسّلام)، باز نمیکند.
✨علَى طَرِیقِ الْمَنْهَجِ الَّذِی مَضَى عَلَیْهِ الصَّادِقُونَ مِنْ آبَائِهِ
آن هم بر همان راه و روشی که پدرانش؛ یعنی امام صادق (علیه السّلام) پدرانش، امام رضا (علیه السّلام) از طریق پدرانش به او رسیده است.
امام علیه السلام چنین موجود قدّیسی است که خدای تعالی بر جنّ و إنس منّت گذاشته تا آنها را به وسیلهٔ او به سعادتِ دنیا و آخرت برساند و لذا او را به مردم معرفی کرده است، تا روز قیامت نگویند ما امامی دانا به همه چیز، قدرتمند، فوق قدرت جن و انس، واز همه مهمتر، معصوم از خطا و جهل، چنین امام عادل و برپاکننده قسط و عدل نداشتیم و تو او را به ما معرفی نکردی تا گمراه و فاسد نشویم.
لذا از طرف خدا قصوری نبوده است.
☘️مقدمات فرج:
🖌ما در کتاب «خورشید هدایت» یک بحثی داریم به نامِ “مقدّمات فرج”.
میگوییم: مقدّمات فرج یک قسمتش مربوط به خدا و دستگاهِ الهی است که فرستادنِ پیامبران است، معرفی امام است، اما یک قسمتش هم مربوط به مردم است که مردم مقدّمات استقرار حکومت جهانی را باید ایجاد کنند.
آن قسمتی که مربوط به خداست، از هزاران سال پیش تا عصر رسول اکرم و ائمه هدی علیهم السلام ایجاد شده و تحقق یافته است.
یعنی خدا پیامبران را فرستاده، پیامبر اکرم(صلی الله علیه و آله و سلم) را در انتهایش فرستاده و امامها را معرفی کرده است، حتّی امام زمانی که باید عدل را بر پا کند را معرفی کرده و در اختیار بشر گذاشته است، اما این قسمت که مردم باید امامان معصوم از آل محمد علیهم السلام را یاری داده و حاکمیت جامعه را به ایشان بسپارند تا سراسر زمین پر از نور توحید و عدل شود، این را مردم انجام نداده و سستی کردهاند و تا امروز هم، بلکه تا هر روزی که غیبت امام علیه السلام تداوم یابد، این سستی ادامه دارد.
✨فلَیْسَ یَجْهَلُ حَقَّ هَذَا الْعَالِمِ إِلَّا شَقِیٌّ
“حقِّ چنین عالمی که خداوند عنایت کرده را جاهل نمیشود، مگر فردی که شقی باشد “.
یعنی خودش را محروم کرده است. کسی که خودش را محروم کرده و زیرِ بار حق نمیرود، او هست که حقِّ این عالم بزرگ را، این امام معصوم را نمیداند.
✨و لَا یَجهَدَهُ إِلَّا غَوی
و او را… البته «یَجهَدَهُ» اگر به معنای مقابله و جهاد باشد؛ یعنی با آن درگیر نمیشود مگر آدمِ گمراه.
اینجا «یجهده» را با هاء دوچشم نوشته. اگر با «ح» جیمی باشد که آسانتر است، یعنی؛ حق این عالم را انکارش نمیکند مگر شخص گمراه.
✨ و لَا یَصُدُّ عَنْهُ إِلَّا جَرِیٌّ عَلَى اللَّهِ جَلَّ وَ عَلَا
“و مانعِ راه او نمیشود، مگر کسی که بر خدا جریان و بی پروا شده است. ”
☘️ توجه کنید این یک مطلب عقلی است که از همان عالم قبل، خدایتعالی در فطرت ما خدا قرار داده، که وقتی در این دنیا میآییم، نگوییم ما کجا هستیم!؟ سرگردانیم!
چیزی نمیدانیم، راه به جایی نمیبریم و بازی کنیم با زندگی دنیا بازی کنیم. که خیلیها اینطور هستند.
چرا؟
چون خدای تعالی اوّل به ما شناسانده که ما عالم را به بیهودگی خلق نکردیم! وقتی که شما بنشینید بگویید زمان غیبت است دیگر! امام (علیهالسّلام) که ظاهر نیست! ما هم هر کاری خودمان بکنیم کردیم! و این چنین خودمان را به جهل بزنیم، این یک نوع به جهالت زدن است، یک نوع چشمبستن بر حقیقت است ولو ناممان شیعهی امام زمان علیه السلام باشد.
این یعنی خدا را مقصر و او را مسبب غیبت امام دانستن.
این یعنی ما الان خیلی تکلیفی نداریم همینطور باید زندگی را بگذرانیم تا امام علیه السلام ظاهر شود؛ در صورتی که اینطور نیست!
خدای تعالی میفرماید : کسانی که ایمان به این امام بیاورند و حقش را اعتراف داشته باشند، بحث خسارتشان تمام میشود.
چون میفرماید:
✨ والْعَصْرِ، إِنَّ الْإِنْسَانَ لَفِي خُسْرٍ(١،٢/عصر)
انسان کلاً در زیان است مگر اینکه ایمان بیاورد، ایمان به خدا و رسول خدا، به امامی که اطاعتش بر او واجب است ایمان بیاورد.
خُب! امام هست پس چرا دیگر به او ایمان نمیآورید؟! امام غائب باشد یا حاضر شود فرقی نمیکند.
اگر فرق کند تو علیه خدا حجّت خواهی داشت و میتوانی بگویی: خدایا! امام غایب بود، من راهی به او نداشتم بخواهم خودم را اصلاح کنم، درست بکنم؛ درحالیکه خدای تعالی این عذر را قبول نمیکند و میفرماید: غایب بودنش به معنای این نیست که تو محروم هستی! تو باید مسیری که میشود از امام غائب استفاده کرد را باید دنبال میکردی. اگر یکدرصد، یکهزارم، (به این مضمون حدیث هست که) اگر یک سرسوزن، یک ذره مردم حقّ داشتند بخاطر غیبت امام علیه السلام پایشان برای خارج شدن از خسارت زمان غیبت، شُل شود و دچار شک و تردید شوند، خدای تعالی هرگز حجت خودش را از آنها غائب نمیکرد.
سرسوزنی با زمان ظهور در این جهت فرق نمیکند که انسان اگر بخواهد به مسیر حق برود و خودش را درست کند، هیچ فرقی با زمان ظهور نمیکند و میتواند مسیر خودش را برود؛
چون میفرماید:
✨ إلَّا الَّذِينَ آمَنُوا وَعَمِلُوا الصَّالِحَاتِ (۳/عصر)✨
این مسیرِ درست شدن است که در زمان ظهور همگانی میشود اما در زمان غیبت کسانی که نخواهند چشمهایشان را ببندند برای آنها راه باز است.
🍃و صَلَ الله علی سَیِّدَنَا مُحَمَّدٍ وَ آلِهِ الطَّاهِرِين
١٩ ربیع الثانی ١۴۴٠
۱۳۹۷/۱۰/۶
حجت الاسلام والمسلمین علیرضا نعمتی حفظهالله تعالی
